Ataki Phishingowe KSeF: Jak Fałszywe Faktury Zagrażają Polskim Firmom i Jak Się Bronić?

Utworzone przez Dawid Bakaj • środa, 11.02.2026, 08:12 • Cyberzagrożenia i ataki – analiza przypadków

• Ataki phishingowe z wykorzystaniem Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) stają się coraz bardziej powszechne i stanowią poważne zagrożenie dla polskich firm.
• Cyberprzestępcy używają fałszywych faktur, aby nakłonić firmy do dokonania nieautoryzowanych płatności, co może prowadzić do poważnych strat finansowych i operacyjnych.
• Oszuści często podszywają się pod Ministerstwo Finansów i inne zaufane instytucje, co ułatwia im wyłudzanie danych uwierzytelniających oraz dystrybucję złośliwego oprogramowania.
• Brak mechanizmu w KSeF do zgłaszania fałszywych faktur ułatwia działania przestępców i utrudnia systemowe przeciwdziałanie.
• Skutki ataków mogą obejmować obciążenie operacyjne, zagrożenie płynności finansowej oraz ryzyka związane z prywatnością danych i zgodnością z RODO.
• Wdrożenie solidnych procedur weryfikacyjnych, regularne szkolenia pracowników oraz inwestycja w zaawansowane technologie bezpieczeństwa to kluczowe elementy ochrony przed atakami.
• W ramach ochrony, firmy muszą wprowadzić zasadę podwójnej akceptacji płatności, a także wzmocnić ochronę techniczną poprzez zaawansowane filtrowanie poczty i monitorowanie sieci.
• KSeF to już stała część polskiego systemu biznesowego, a jego bezpieczeństwo wymaga zaangażowania wszystkich pracowników firmy.

Ataki Phishingowe KSeF: Jak Fałszywe Faktury Zagrażają Polskim Firmom i Jak Się Bronić?

Wprowadzenie Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) to jedna z największych transformacji cyfrowych w polskiej gospodarce od lat. Obowiązkowa centralizacja fakturowania ma na celu uszczelnienie systemu podatkowego i uproszczenie obiegu dokumentów. Jednak każda tak fundamentalna zmiana technologiczna niesie ze sobą nie tylko szanse, ale i nowe zagrożenia. W ostatnich miesiącach obserwujemy narastający problem, jakim są ataki phishingowe KSeF. Cyberprzestępcy, wykorzystując zamieszanie i niepewność związane z wdrożeniem nowego systemu, tworzą wyrafinowane kampanie oparte na fałszywych fakturach, które mogą prowadzić do poważnych strat finansowych i operacyjnych.

W tym artykule dogłębnie analizujemy, na czym polegają ataki z wykorzystaniem tzw. “faktur skamowych”, jakie luki w systemie KSeF ułatwiają działanie oszustom i jakie realne konsekwencje mogą ponieść polskie przedsiębiorstwa. Przede wszystkim jednak skupimy się na praktycznych krokach, które Twoja firma może podjąć, aby skutecznie zabezpieczyć się przed tym nowym wektorem zagrożeń.

Czym Jest KSeF i Dlaczego Stał Się Celem Cyberprzestępców?

Krajowy System e-Faktur (KSeF) to ogólnopolska platforma do wystawiania, otrzymywania i przechowywania faktur ustrukturyzowanych. Jej celem jest centralizacja procesu fakturowania w celu poprawy zgodności podatkowej i usprawnienia procesów biznesowych (Źródło). Z perspektywy Ministerstwa Finansów jest to narzędzie do walki z oszustwami podatkowymi. Dla firm oznacza to konieczność dostosowania swoich systemów księgowych i procedur wewnętrznych do nowego standardu.

Niestety, centralizacja danych i procesów, która jest zaletą z punktu widzenia administracji, staje się jednocześnie atrakcyjnym celem dla cyberprzestępców. Skupienie całego obiegu faktur w jednym miejscu tworzy pojedynczy, potencjalnie wrażliwy punkt. Wdrożenie KSeF otworzyło drzwi dla nowych zagrożeń, takich jak zwiększona ilość spamu i, co znacznie groźniejsze, pojawienie się fałszywych faktur, które do złudzenia przypominają te prawdziwe.

Głównym narzędziem oszustów stały się tak zwane “faktury skamowe” (scam invoices). Są to dokumenty, które nie mają żadnego pokrycia w rzeczywistych transakcjach handlowych. Ich jedynym celem jest nakłonienie odbiorcy do wykonania nieautoryzowanej płatności lub wyłudzenie danych uwierzytelniających. Odbiorcy takich dokumentów są pod presją, aby weryfikować nadawców przed przetworzeniem płatności, co w natłoku codziennych obowiązków staje się ogromnym wyzwaniem. Problem ten jest na tyle poważny, że firmy zgłaszają rosnące obawy dotyczące bezpieczeństwa systemu, w tym dostępu do danych, ryzyka inwigilacji oraz przetwarzania informacji wrażliwych zgodnie z przepisami RODO. Kwestie te stały się przedmiotem ożywionych debat między Ministerstwem a organizacjami zrzeszającymi księgowych i doradców podatkowych.

Anatomia Ataku: Jak Działają Oszuści Wykorzystujący KSeF?

Aby skutecznie się bronić, należy najpierw zrozumieć, jak działają przestępcy. Kampanie phishingowe związane z KSeF są starannie przygotowane i wykorzystują socjotechnikę, aby uśpić czujność ofiar.

Podszywanie się pod Ministerstwo Finansów i inne instytucje zaufania

Najpopularniejszą i najbardziej efektywną taktyką jest podszywanie się pod Ministerstwo Finansów. Atakujący wysyłają wiadomości e-mail, które wyglądają jak oficjalna komunikacja z urzędu. Wykorzystują przy tym zamieszanie i brak wiedzy związany z wdrożeniem KSeF, aby nakłonić odbiorców do kliknięcia w złośliwe linki lub podania danych logowania. Wiadomości te mogą informować o rzekomym błędzie w fakturze, konieczności aktualizacji danych w systemie lub nowym komunikacie dotyczącym KSeF. Celem jest kradzież poświadczeń lub dystrybucja złośliwego oprogramowania.

Analizy threat intelligence wskazują na niepokojące zjawisko: cyberprzestępcy nadużywają zaufanej polskiej infrastruktury cyfrowej, aby uwiarygodnić swoje ataki. Przykładem jest wykorzystywanie polskich urzędów certyfikacji, takich jak Certum. Obserwowano przypadki, gdzie domeny powiązane z listami unieważnionych certyfikatów (np. crl.certum.pl) były wykorzystywane w kampaniach phishingowych (Źródło). Użycie znajomo brzmiącej, zaufanej domeny w linku może zmylić nawet ostrożnych użytkowników, którzy nie spodziewają się, że element oficjalnej infrastruktury PKI może zostać wykorzystany do wrogich celów. Oprócz tego, ataki te często obejmują zaawansowane techniki, takie jak ataki homoglificzne (używanie znaków wizualnie podobnych do oryginalnych w nazwach domen), kradzież poświadczeń, dystrybucję malware i techniki unikania wykrycia przez systemy bezpieczeństwa.

Wykorzystanie “faktur skamowych” w praktyce

Fałszywe faktury mogą pojawić się bezpośrednio w systemie KSeF, jeśli przestępcy zdobędą dane uwierzytelniające do konta firmy lub wykorzystają inną lukę. Mogą być również przesyłane drogą mailową jako “powiadomienie” z KSeF, kierujące do fałszywej strony logowania lub zawierające zainfekowany załącznik. Scenariusz jest prosty: pracownik działu księgowości otrzymuje fakturę, która wygląda autentycznie – ma poprawny format, dane kontrahenta mogą być częściowo prawdziwe (np. pozyskane z publicznych rejestrów), a kwota nie wzbudza podejrzeń. Pod presją czasu i natłoku dokumentów, faktura zostaje opłacona, a środki trafiają na konto oszustów.

Aktywność cyberprzestępców w tym obszarze jest potwierdzana przez krótkie komunikaty i ostrzeżenia pojawiające się w mediach społecznościowych, oznaczone tagami takimi jak “#scam #ksef #security”, co wskazuje na aktywne kampanie wyłudzeń trwające jeszcze na początku 2026 roku (Źródło).

Systemowa Słabość: Dlaczego KSeF Jest Podatny na Oszustwa?

Jednym z największych problemów, który potęguje ryzyko, jest fundamentalna luka w samym systemie KSeF. Na dzień 9 lutego 2026 roku, system ten nie posiadał wbudowanego mechanizmu do zgłaszania fałszywych faktur. Co więcej, Ministerstwo Finansów do tego czasu nie ogłosiło żadnego konkretnego rozwiązania tego problemu, pomimo narastających obaw ze strony biznesu (Źródło).

Ta luka ma poważne konsekwencje. Oznacza to, że jeśli firma otrzyma fałszywą fakturę, nie ma prostego i oficjalnego sposobu, aby ją oznaczyć jako oszustwo i usunąć z systemu lub ostrzec przed nią innych. Fałszywy dokument pozostaje w obiegu, stwarzając ryzyko, że ktoś inny w organizacji przez pomyłkę go przetworzy. Brak funkcji raportowania uniemożliwia również zbieranie danych na temat skali problemu i identyfikację wzorców działania przestępców, co utrudnia systemowe przeciwdziałanie.

Dyskusje ekspertów podkreślają, że KSeF, w przeciwieństwie do poprzednich systemów, wymaga znacznie bardziej rygorystycznej weryfikacji wstępnej dokumentów. Jednakże szczegóły implementacyjne dotyczące obsługi oszustw i reagowania na incydenty pozostają niejasne. Ta niepewność tworzy podatny grunt dla atakujących, którzy mogą działać bez obawy o szybkie zablokowanie ich działań na poziomie systemowym.

Realne Zagrożenia dla Biznesu: Skutki Finansowe, Operacyjne i Prawne

Skutki udanego ataku phishingowego z wykorzystaniem KSeF wykraczają daleko poza bezpośrednią stratę finansową. Wpływają one na stabilność operacyjną, bezpieczeństwo danych i mogą prowadzić do konsekwencji prawnych.

Ryzyko Operacyjne i Obciążenie Pracowników

W dużych organizacjach jeden autoryzowany użytkownik KSeF może otrzymywać tysiące faktur miesięcznie. Ręczna weryfikacja każdego dokumentu staje się praktycznie niemożliwa, co znacząco zwiększa ryzyko przeoczenia oszustwa. Księgowi i pracownicy działów finansowych stają przed ogromną presją. Jeden z ekspertów opisał tę sytuację jako powód do “bezsennych nocy” – obawa przed autoryzacją fałszywej płatności, nieautoryzowanym dostępem do systemu czy błędami w masowym przetwarzaniu faktur jest paraliżująca. To nie tylko ryzyko finansowe, ale także ogromne obciążenie psychiczne dla zespołów odpowiedzialnych za finanse.

Zagrożenie dla Płynności Finansowej

Faktury spamowe i skamowe, nawet jeśli ostatecznie nie zostaną opłacone, wprowadzają chaos w przepływach finansowych firmy. Czas poświęcony na ich weryfikację i odrzucanie to czas, który mógłby być przeznaczony na inne zadania. W najgorszym scenariuszu, błędna płatność może poważnie zachwiać płynnością finansową, zwłaszcza w przypadku mniejszych firm. Odzyskanie środków przelanych na konto oszustów jest procesem trudnym i często niemożliwym.

Prywatność Danych i Zgodność z RODO

Centralizacja danych fakturowych w jednym systemie rodzi poważne pytania o prywatność i bezpieczeństwo wrażliwych informacji biznesowych. Kto ma dostęp do tych danych? Jakie są mechanizmy kontroli i audytu? Debaty publiczne ujawniły, że podatnicy mają ograniczony wgląd w to, jak te mechanizmy działają w praktyce. Ministerstwo Finansów zapewnia o odpowiednich zabezpieczeniach i wydajności systemu, jednak brak pełnej transparentności budzi uzasadnione obawy. Wyciek danych z KSeF mógłby ujawnić szczegółowe informacje o transakcjach, marżach, kontrahentach i strategii cenowej firmy, co stanowiłoby ogromne zagrożenie konkurencyjne i naruszenie przepisów RODO.

Jak Się Bronić? Praktyczne Kroki dla Twojej Firmy

Chociaż zagrożenia są realne, bierność nie jest rozwiązaniem. Firmy muszą przyjąć proaktywną postawę i wdrożyć wielowarstwową strategię obronną. Oto kluczowe, praktyczne kroki, które pomogą zabezpieczyć Twoją organizację:

1. Testowanie Systemu i Rygorystyczna Weryfikacja Wtórna

   Samo Ministerstwo Finansów zachęca przedsiębiorców do wczesnego testowania KSeF w celu identyfikacji problemów i oswojenia się z nowym środowiskiem. To absolutna podstawa. Należy jednak pamiętać, że samo pojawienie się faktury w systemie KSeF nie jest już wystarczającym dowodem jej autentyczności. Kluczowa staje się weryfikacja wtórna. Wprowadź procedurę obowiązkowego sprawdzania faktur poza systemem, zwłaszcza tych od nowych kontrahentów lub opiewających na nietypowe kwoty. Może to być szybki telefon do działu księgowości dostawcy, weryfikacja z zamówieniem (purchase order) lub potwierdzenie mailowe na znany wcześniej adres.

2. Szkolenie Pracowników – Najważniejsza Linia Obrony

   Technologia jest ważna, ale najsłabszym ogniwem w łańcuchu bezpieczeństwa pozostaje człowiek. Dlatego regularne, angażujące szkolenia z cyberbezpieczeństwa dla wszystkich pracowników, a w szczególności dla działów finansów i księgowości, są inwestycją o najwyższym zwrocie. Pracownicy muszą wiedzieć:

   • Jak rozpoznawać wiadomości phishingowe: na co zwracać uwagę w adresie nadawcy, treści i linkach.
   • Czym są ataki socjotechniczne i jak oszuści manipulują emocjami (np. poczuciem pilności).
   • Jakie są procedury zgłaszania podejrzanych wiadomości i dokumentów.
   • Dlaczego nie wolno ufać dokumentom tylko dlatego, że pojawiły się w oficjalnym systemie.

   Symulowane ataki phishingowe są doskonałym narzędziem do testowania świadomości pracowników i uczenia ich w bezpiecznym środowisku.

3. Wdrożenie Solidnych Procedur Wewnętrznych

   Sama świadomość nie wystarczy, jeśli nie jest wsparta przez jasne i egzekwowane procedury. Twoja firma powinna opracować i wdrożyć wewnętrzne polityki dotyczące przetwarzania faktur w erze KSeF. Powinny one obejmować:

   • Zasadę podwójnej akceptacji: Każda płatność powyżej określonego progu powinna być zatwierdzona przez co najmniej dwie osoby.
   • Proces weryfikacji danych bankowych: Każda zmiana numeru konta bankowego kontrahenta musi być potwierdzona inną drogą komunikacji (np. telefonicznie).
   • Jasną ścieżkę eskalacji: Pracownicy muszą wiedzieć, co zrobić i kogo poinformować, gdy zidentyfikują podejrzaną fakturę.
4. Wzmocnienie Ochrony Technicznej

   Oprócz procedur i szkoleń, niezbędne są odpowiednie narzędzia techniczne. Inwestycja w zaawansowane rozwiązania bezpieczeństwa to konieczność:

   • Zaawansowane filtrowanie poczty e-mail: Systemy, które potrafią wykrywać próby podszywania się, złośliwe linki i załączniki, zanim dotrą do skrzynek odbiorczych użytkowników.
   • Ochrona punktów końcowych (Endpoint Protection): Nowoczesne oprogramowanie antywirusowe i EDR (Endpoint Detection and Response) na wszystkich komputerach firmowych, które może zablokować złośliwe oprogramowanie dystrybuowane poprzez e-maile phishingowe.
   • Systemy monitorowania sieci: Narzędzia, które mogą wykryć nietypową aktywność, np. próby komunikacji z serwerami C2 (Command and Control) cyberprzestępców.

Podsumowanie: KSeF to Rzeczywistość, Bezpieczeństwo to Konieczność

Krajowy System e-Faktur jest już stałym elementem polskiego krajobrazu biznesowego. Jego wdrożenie, choć trudne, jest nieuniknione. Równie nieuniknione jest to, że cyberprzestępcy będą nadal próbowali wykorzystać go do swoich celów. Dostępne dane wywiadowcze sugerują, że obecne ataki phishingowe są dopiero początkiem i prawdopodobnie nasilą się w miarę, jak system stanie się w pełni obowiązkowy.

Kluczem do przetrwania w tej nowej rzeczywistości jest proaktywne i holistyczne podejście do cyberbezpieczeństwa. Ochrona przed atakami phishingowymi KSeF nie jest zadaniem wyłącznie dla działu IT. Wymaga zaangażowania zarządu, działów finansowych i każdego pracownika. Poprzez połączenie rygorystycznych procedur, edukacji personelu i nowoczesnych technologii, Twoja firma może nie tylko zminimalizować ryzyko, ale także zbudować kulturę bezpieczeństwa, która ochroni ją przed przyszłymi, jeszcze nieznanymi zagrożeniami.

Jak możemy pomóc?

Jeśli wdrożenie KSeF i związane z nim zagrożenia budzą w Twojej firmie obawy o bezpieczeństwo, zespół VIPentest jest gotowy, aby pomóc. Rozumiemy, że adaptacja do nowych regulacji przy jednoczesnym zapewnieniu ochrony przed cyberatakami to ogromne wyzwanie.

Specjalizujemy się w identyfikacji i eliminacji luk w zabezpieczeniach, zanim wykorzystają je przestępcy. Oferujemy kompleksowe usługi, w tym:

• Testy penetracyjne i audyty bezpieczeństwa systemów finansowo-księgowych.
• Zaawansowane symulacje ataków phishingowych, które realnie testują odporność Twoich pracowników.
• Szkolenia z zakresu cyberbezpieczeństwa dostosowane do specyfiki Twojej branży.
• Usługi Red Teaming, które weryfikują skuteczność Twoich procedur i technologii obronnych w kontrolowanych warunkach.

Zapraszamy do rozmowy o tym, jak możemy wesprzeć Twoją organizację w bezpiecznym przejściu przez transformację związaną z KSeF. Skontaktuj się z nami przez nasz formularz Kontakt.

FAQ